De Dag

Van onze correspondent is een serie van de makers van podcast De Dag. Iedere zondag maken we kennis met een van de correspondenten van de NOS, het land waar ze wonen, en de verhalen die wat hen betreft meer aandacht verdienen. Vandaag: Chiem Balduk, correspondent in Duitsland. Chiem zit nu een kleine twee jaar voor de NOS in Duitsland. In zijn jeugd woonde hij al vlakbij de Duitse grens, maar het land begon hem pas later te fascineren.  We spreken hem over de U-bahn in Berlijn, waar allerlei lagen uit de samenleving samenkomen. En over het kroegleven in die stad, waar hij graag de 'Alt-Berliner Eckkneipe' mag bezoeken. Maar ook over de Duitse houding in internationale conflicten, de rol van bondskanselier Friedrich Merz en de politieke spanningen in eigen land, waaronder het afbrokkelen van de Brandmauer rondom de Alternative für Deutschland.  == De cultuurtips van Chiem:  Duitse popmuziek in de vorm van Neue Neue Deutsche Welle-artiest Nils Keppel en de Berlijnse rapper Ikkimel. == Presentatie en mont

In Hongarije lijkt voor het eerst in 16 jaar de macht van Viktor Orbán te wankelen. Zijn uitdager Péter Magyar staat in de peilingen van de verkiezingen deze zondag ruim op hem voor. Is de methode-Orbán uitgewerkt? En: laat Orbán zich wel wegstemmen? Europacorrespondent van Nieuwsuur Saskia Dekkers komt al jaren in Hongarije en is er ook nu weer. Ze zag hoe in een land dat in de greep is (en wordt gehouden) door Viktor Orbán toch opeens iets ging schuiven. In de podcast vertelt ze hoe Orbán in de vele jaren dat hij aan de macht is de rechtsstaat steeds verder afbrak, en hoe het kan dat de nieuwkomer Magyar nu toch opeens door die macht heen lijkt te kunnen breken.  'Ik merk dat er een enorme spanning in de lucht hangt. In de zestien jaar dat ik in Hongarije kom, heb ik dit nog nooit meegemaakt.' Reageren? Mail dedag@nos.nl Presentatie en montage: Elisabeth Steinz Redactie: Judith van de Hulsbeek

Delen van de Pakistaanse hoofdstad Islamabad zijn helemaal afgesloten voor gesprekken tussen Iran en de VS, in een hotel in de stad. Na 6 weken oorlog is er een fragiel staakt het vuren. Morgen beginnen de onderhandelingen. Maar hoe schuift Iran aan tafel, na weken van oorlog? Midden-oostenkenner en journalist voor Bureau Buitenland Abdou Bouzerda loopt de afgelopen weken door in podcast De Dag. De Amerikaanse president Trump dacht met een snelle actie regime change te verwezenlijken, maar Iran bleek sterker. Volgens Bouzerda is Iran onderschat: hun wapens waren beter, ze wisten wat ze moesten raken en het regime is veel harder dan Trump dacht. Wat betekent dat voor de onderhandelingen? Zeker nu Israël de afgelopen dagen Libanon alsnog aanviel.  Reageren? Mail naar dedag@nos.nl (mailto:dedag@nos.nl) Presentatie & montage: Marco Geijtenbeek Redactie: IJsbrand Terpstra

Op de wachtlijst voor een psychiater of psycholoog, terwijl je die hard nodig hebt. In de ggz moeten patiënten wachten. Maanden, en soms zelfs jaren. Een groep zorgmedewerkers, patiënten en oud-patiënten is het zat. Ze slepen de Nederlandse Staat voor de rechter. Zij zeggen dat 56.000 mensen met complexe problematiek, nu onaanvaardbaar lang moeten wachten. In deze podcast vertellen twee mensen die betrokken zijn bij de zaak, wat die lange wachttijden voor in de praktijk betekenen. Psychiater Manon Kleijweg hoort het van patiënten, maar loopt er ook als behandelaar tegenaan. Oud-patiënt Linda van der Galiën moest zelf zeven maanden wachten op zorg, en vertelt wat dat met haar en haar klachten deed. In deze podcast gaat het over mentale problemen. Denk jij aan zelfdoding? Bel 24/7 gratis en anoniem met 113 of chat op 113.nl.  Reageren? Mail naar dedag@nos.nl Presentatie en montage: Dieuwke Teertstra Redactie: Max Smedes

Op z'n nieuwe album Bully staat het nummer Highs and Lows. En Kanye West, tegenwoordig Ye, kan opnieuw een low toevoegen aan z'n leven. De Rapper mag het Verenigd Koninkrijk niet in door zijn antisemitische uitspraken. Ye noemde zichtzelf eerder een nazi en verkocht T-shirts met een hakenkruis erop. In podcast De Dag loopt muziekjournalist bij 3Voor12 Atze de Vrieze de hoogte- en dieptepunten van de carrière van Ye af. Hij verlegde grenzen in zijn albums in de afgelopen twintig jaar. Maar inmiddels is de vraag of de grens rond Kanye bereikt is? Hoe gaan we om met zo'n controversiële artiest? Voorlopig door hem gewoon een podium te geven in het Gelredome in Arnhem in juni. Reageren? Mail naar dedag@nos.nl (mailto:dedag@nos.nl) Presentatie & montage: Marco Geijtenbeek Redactie: Lisa Konings & Lars Hulshof

Zes weken na het begin van de oorlog met Iran ziet president Trump nog geen reden om die te beëindigen. Hij dreigt vandaag dat 'een hele samenleving zal sterven' als Iran de Amerikaanse eisen niet nakomt. En tot zijn grote woede weigeren Europese NAVO-landen hem in die oorlog te helpen. Waarom nemen Europese landen explicieter dan ooit afstand van Trump en wat betekent dat voor NAVO-chef Rutte die morgen naar de Amerikaanse president toe gaat? Hoeveel tijd kan Rutte kopen en hoe reëel is inmiddels het scenario van een 'Europese' doorstart van de NAVO - een scenario dat Rutte afdoet als 'dagdromen'? In deze podcast een rondje langs de correspondenten: Europa en NAVO-correspondent Kysia Hekster, VK-correspondent Arjen van der Horst, Saksia Houttuin vanuit Parijs en Christiaan Paauwe over Polen.  Reageren? Mail dedag@nos.nl Presentatie en montage: Elisabeth Steinz Redactie: IJsbrand Terpstra & Max Smedes

Er is iets opmerkelijks aan de hand in gelovig Nederland. Terwijl veel kerken leeglopen, barsten andere uit hun voegen en jongeren lijken juist méér interesse te hebben in het geloof. Kerken zelf zien dit al langer, en ook wetenschappers constateren een voorzichtige trendbreuk.  De jonge generatie gelovigen, Generatie-Z, zoekt en vindt elkaar online, waar de 'Godfluencer' volgers én volgelingen verzamelt. Nieuwsuur-redacteur Mikkie van Mieghem dook in gelovig Nederland anno nu en vertelt in de podcast hoe die online wereld eruit, maar ook hoe off line veel jongeren houvast vinden in het geloof.  Een andere groep die tegen de trend van ontkerkelijking ingaat zijn de migranten. Christelijke migrantenkerken hebben zelfs moeite met het vinden van huisvesting. In Rotterdam is de nood nu zo hoog, dat 63 kerken en organisaties in de regio een brandbrief stuurden naar de gemeente. Reageren? Mail dedag@nos.nl Presentatie en montage: Elisabeth Steinz Redactie: Judith van de Hulsbeek

Je luistert vandaag naar een herhaling van De Dag uit 2023. Het is misschien wel de vrolijkste meezinger aller tijden: het eindlied van Monty Python's Life of Brian - de film waarin de onbekende Brian door een misverstand wordt aangezien voor de Messias en eindigt aan het kruis. En daar probeert hij er maar het beste van te maken.  De film is een persiflage op het leven en de kruisiging van Jezus, het paasverhaal waar deze dagen bij stilgestaan wordt. Het leek ons voldoende aanleiding om in deze podcast een ode te brengen aan the Life of Brian. En dan meteen ook maar aan het overige werk van Monty Python.  Volgens cabaretier Ronald Snijders en filmkenner Dan Hassler-Forest blijft de film en ook het andere werk van Monty Python relevant, mede door het sterk anti-autoritaire en absurde karakter ervan. Of de humor met de ogen van nu nog houdbaar is? Deze twee liefhebbers vinden van wel, en leggen aan de hand van hun favoriete fragmenten uit waarom. Reageren? Mail dedag@nos.nl Presentatie en montage: Elisabe

Muren van bakstenen met cement ertussen: we bouwen onze huizen vaak nog steeds zoals we dat al eeuwen doen. Maar dat is duur en je hebt veel werklui nodig. Lage productiviteit in de bouw is een van de redenen waarom het niet lukt om snel veel woningen erbij te bouwen. Een van de mogelijke oplossingen is het 3D printen van delen van huizen. In podcast De Dag vertelt onderzoeker Derk Bos van de TU Eindhoven hoe het onderzoek naar deze techniek ervoor staat. Presentator Mattijs van de Wiel gaat langs in Eindhoven, waar nu één test-huis staat en waar in de fabriek nieuwe testhuizen worden geprint.  Volgens zowel onderzoeker Bos, als hoogleraar Peter Boelhouwer, zijn 3D-huizen zeker niet dé oplossing voor het woningtekort, maar kunnen dit soort nieuwe technieken in de toekomst wel helpen sneller te bouwen.  Reageren? Mail dedag@nos.nl Presentatie en montage: Mattijs van de Wiel Redactie: Lisa Konings

Ruim een halve eeuw na de de laatste maanmissies vertrekt er - als alles goed gaat - vannacht rond halfeen onze tijd voor het eerst weer een bemande missie naar de maan. Rob van Hassel van Airbus Nederland bouwde mee aan het ruimteschip, hij maakte de zonnepanelen. Achttien minuten na de lancering zal zijn hart flink tekeer gaan, want dan moeten 'zijn' panelen uitklappen. 'Als dat niet lukt, dan is het abort mission en terug naar aarde.' In de podcast stappen we met Rob van Hassel aan boord van de Orion en reizen we in gedachten de 4 astronauten achterna die straks vertrekken en verder de ruimte in reizen dan ooit gebeurd is. Reageren? Mail dedag@nos.nl Presentatie en montage: Elisabeth Steinz Redactie: Judith van de Hulsbeek

Wie zijn de mannen in Trumps kabinet die invloed hebben op de oorlog met Iran? Terwijl president Trump spreekt over volgens hem 'uitstekende' onderhandelingen met Iran, gaat het bombarderen onverminderd door en zijn er Amerikaanse grondtroepen naar de regio gebracht. Steeds vaker rijst de vraag: heeft de VS wel een plan en wie zet de lijnen uit? In deze podcast werpt Nieuwsuur-collega Eelco Bosch van Rosenthal de blik op het oorlogskabinet van Trump: minister van 'oorlog' Pete Hegseth, de minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio en vicepresident JD Vance.  Drie mannen die Trump mogelijk willen opvolgen als president. Wat is hun invloed in de oorlog met Iran en wat drijft ze? Reageren? Mail dedag@nos.nl Presentatie en montage: Elisabeth Steinz Redactie: Rosanne Sies

Heel veel kinderen in Nederland hebben te maken met geweld. Thuis, op school, online - het is eigenlijk overal. In deze podcast hoor je Renee, Roze, Bram én zijn moeder Sylvia. Zij mishandelde hem toen hij klein was. Renee, Roze, Bram en Sylvia spraken openhartig met het Jeugdjournaal, dat samen met De Kindertelefoon onderzoek deed naar kinderen en geweld. Daaruit bleek dat driekwart van hen geweld heeft meegemaakt, heeft gezien of zelf heeft gebruikt. Een op de vijf kinderen is zelf slachtoffer geworden van verbaal of fysiek geweld. Benjamin Kat presenteerde de speciale uitzending van het Jeugdjournaal. Hij vertelt hoe moeilijk het was om kinderen te vinden die over dit onderwerp willen praten en waarom ze het ook zo belangrijk vonden om een pleger (de moeder van Bram) aan het woord te laten. 'Ook voor hen is er hulp.' Reageren? Mail dedag@nos.nl Presentatie en montage: Elisabeth Steinz Redactie: Judith van de Hulsbeek

De olieprijs loopt al weken op, ook gas wordt al weken duurder. Maar daar blijft het niet bij. Alles zal uiteindelijk duurder worden, door de oorlog in het Midden-Oosten, volgens de Nederlandsche Bank. Ze gaan ervanuit dat ieders koopkracht geraakt zal worden. De president van DNB, Olaf Sleijpen, zei in de studio van Nieuwsuur dat het code "dieporanje" is. En dat komt bovenop allerlei andere waarschuwingen deze week. Volgens huiseconoom van Nieuwsuur Mathijs Bouman is dit de week geweest waarin de realisatie komt dat dit niet snel voorbij is. Volgens Bouman gaan de economische gevolgen van de oorlog groot zijn. In dit Nieuwsuurverhaal legt hij uit hoe die oplopende olie- en gasprijzen als een olievlek doorsijpelen in de hele economie. Reageren? Mail naar dedag@nos.nl (mailto:dedag@nos.nl) Presentatie & montage: Marco Geijtenbeek Redactie: Judith van de Hulsbeek

GroenLinks-PvdA heeft een nieuwe naam: Progressief Nederland. De fusiepartij wil vooruit. Maar helpt de 'rebranding' de partij zelf ook vooruit? Journalist Coen van de Ven volgt voor de Groene Amsterdammer al jaren de fusie van GroenLinks en PvdA en schreef er het boek Een links verhaal over. Hij vertelt in de podcast hoe hij een nieuwe partij ziet ontstaan met een lange geschiedenis. Een geschiedenis die z'n invloed zal hebben op de toekomst van Progressief Nederland.  Kiezers van voorheen GroenLinks en PvdA reageren ook. Wat vinden zij van de nieuwe naam, en belangrijker: wat verwachten ze van de nieuwe partij? Reageren? Mail dedag@nos.nl Presentatie en montage: Elisabeth Steinz

Vanaf vandaag draait de film I Swear in de bioscopen in Nederland. Het vertelt het waargebeurde verhaal van John Davidson, een man met Gilles de la Tourette. Hij scheldt, likt lantaarnpalen die scheef staan en slaat soms ongecontroleerd om zich heen. 1 op de 100 mensen heeft Tourette en het komt in vele vormen. Hoe is het leven met tics? Luca Zimmerman is 19, studeert in Rotterdam en heeft ook Tourette. Hij schold vroeger ook, stak ineens middelvingers op en heeft nog steeds tics. Luca herkent zich heel erg in de film en hoopt dat het leven met de tic-stoornis zo inzichtelijker wordt voor iedereen. Reageren? Mail naar dedag@nos.nl (mailto:dedag@nos.nl) Presentatie & montage: Marco Geijtenbeek Redactie: Rosanne Sies

Na een moordpoging op een Iraanse man en explosies en brandstichtingen bij Joodse organisaties, neemt de angst onder Iraniërs in Nederland toe: hoe ver reikt de invloed van het Iraanse regime? Of er in deze gevallen een link is, wordt nog onderzocht. Maar aanwijzingen dat 'de lange arm van Teheran' er iets mee te maken heeft zijn er. Hoe werkt die buitenlandse inmenging? Yaghoub Sharhani werd geboren in Iran en vluchtte ruim tien jaar geleden naar Nederland. Hij werkt nu als journalist voor ondermeer de Groene Amsterdammer. Hij ziet paralellen met aanslagen in het verleden waar Iran een rol in had. Sharhani deed ook onderzoek naar het gevoel van veiligheid onder Iraniërs in Nederland. Veel van hen zijn angstig dat hen iets kan overkomen. Reageren? Mail naar dedag@nos.nl (mailto:dedag@nos.nl) Presentatie & montage: Marco Geijtenbeek Redactie: Judith van de Hulsbeek

Het kabinet staat onder druk om maatregelen te nemen tegen de hoge olieprijzen door de oorlog in het Midden-Oosten. Morgen debatteert de kamer erover en daarbij komen ook ideeën uit het verleden voorbij. Toen het kabinet-Den Uyl in 1973 werd geconfronteerd met de eerste oliecrisis, bedacht het heel snel allerlei maatregelen - waaronder autoloze zondagen. Jan Pronk zat als minister bij alle crisisoverleggen en vertelt in de podcast waarom er toen veel nadruk werd gelegd op het besparen van energie en er aan de samenleving als collectief werd gevraagd om zuinig te zijn. Pronk vraagt zich af waarom dat nu niet gebeurt.  Politiek verslaggever Ewoud Kieviet vertelt hoe het idee van de autoloze zondagen ook nu als optie genoemd wordt, al is het vooralsnog alleen de ChristenUnie die daarover spreekt. De kans is klein dat ze er zullen komen.  Interessanter is volgens Ewoud om te zien of premier Jetten in zal zetten op lagere prijzen aan de pomp, en daarmee bredere steun in de Kamer, of dat hij ook een meer moreel

Marleen de Rooij en Jorn Jonker vertellen in deze speciale live opname van podcast De Dag tijdens het podcastfestival in TivoliVredenburg hoe zij aan hun Haagse scoops komen. Het begint met veel koffie drinken, vertellen ze. Of in het geval van Jorn: thee. Of zit er ook weleens iets sterkers in de kopjes?  Marleen vertelt hoe haar contacten met Pieter Omtzigt ertoe leidden dat zij tijdens een collectieve zoektocht naar de oud-NSC-leider, toen hij tijdens de formatie plots van tafel was weggelopen, opeens een mysterieus appje kreeg met zijn locatiegegevens. En Jorn legt uit hoe het soms juist door politici en ministeries op prijs wordt gesteld als je als journalist informatie boven water krijgt waar ze eigenlijk niet op zitten te wachten.  We sluiten af met een heuse koffie-quiz en vragen uit het publiek.  Reageren? Mail dedag@nos.nl Presentatie: Elisabeth Steinz en Marco Geijtenbeek Redactie: Rosanne Sies 

De druk op de zorg, de opvang en de politie door mensen met verward gedrag neemt toe. Hulporganisaties waarschuwden deze week dat de problemen ze over de schoenen lopen. "Wij vangen heel veel mensen op die op straat voor onrust en overlast zorgen. Op het moment dat wij dat niet meer kunnen doen, dan zijn ze overgeleverd aan de straat", zegt Tara Jane Thomas van het Leger des Heils bij Nieuwsuur.  Ook het aantal overlastmeldingen bij de politie stijgt. Waren er in 2016 nog krap 75 duizend meldingen over dit soort gedrag, afgelopen jaar liep dat op naar bijna 170 duizend. In podcast De Dag bespreken we met Nieuwsuur-verslaggever Cecile van der Grift de vraag: Hoe gaan we in Nederland om met mensen met ernstig verward gedrag? En waar gaat het mis? Van der Grift dook de afgelopen jaren in de wereld van personen met verward gedrag. Ze maakte meerdere reportages, onder meer over de moord op de 25-jarige Rens, op 1 augustus 2023 in Amsterdam, door een psychotische buurman. Ook ging ze langs bij een training voor

Op de EU-top was de frustratie van Europese leiders over de Hongaarse premier Orbán opmerkelijk zichtbaar en hoorbaar. Orbán weigert in te stemmen met een lening van 90 miljard euro aan Oekraïne, vanwege een ruzie met Oekraine over een pijpleiding die volgens Kyiv door Rusland is gebombardeerd.  Correspondent Christiaan Paauwe reisde af naar de oliepijpleiding die het middelpunt is geworden van de steeds verder escalerende ruzie tussen Hongarije en Oekraïne én tussen Hongarije en de EU. Tamelijk onverwacht kon hij er dichtbij in de buurt komen.  Europa-correspondent Kysia Hekster was op de EU-top in Brussel en vertelt hoe er daar geworsteld wordt met de beste manier om dit aan te pakken. 'Iedereen weet dat Orbán deze ruzie opstookt, omdat hij daar baat bij heeft in zijn verkiezingscampagne.' Reageren? Mail dedag@nos.nl Presentatie en montage: Elisabeth Steinz Redactie: IJsbrand Terpstra